Bilindiği gibi; 24.12.2025 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan “Yeminli Mali Müşavirlik Tasdik Raporlarına Eklenen Karşıt İnceleme Tutanaklarının Elektronik Ortamda Gönderilmesi Hakkında Tebliğ (Sıra No:1)”’in 7 nci maddesinin ikinci fıkrasında, karşıt inceleme tutanaklarının 1.1.2026 tarihinden itibaren ihtiyari olarak, 1.7.2026 tarihinden itibaren ise zorunlu olarak Dijital Vergi Dairesi üzerinden elektronik ortamda yapılacağı yönünde düzenleme yapılmıştı.

 

Uygulamaya açılan sistem üzerinden;

 

• Karşıt inceleme tutanakları giriş ekranına, yeminli mali müşavirler https://dijital.gib.gov.tr adresinde yer alan e-YMM Yeminli Mali Müşavir Uygulaması bölümünden, 

• Nezdinde karşıt inceleme yapılan mükellefler ise aynı adreste yer alan Bildirimlerim/Gelen Karşıt İnceleme Tutanaklarım bölümünden erişim sağlayabilecektir.

 

1/1/2026 tarihinden itibaren mükelleflere yeminli mali müşavirler tarafından karşıt inceleme tutanakları dijital ortamda düzenlenerek tebliğ edilmeye başlanıldı. Mükelleflerin tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde bu yazıları cevaplamaları ya da aynı süre içinde, reddetme gerekçelerinin bulunması ve red gerekçesinin açıklama bölümüne yazılmak suretiyle red işlemini sistem üzerinden geciktirmeden yerine getirmeleri gerekmektedir.

 

Aksi halde süresinde cevaplandırılmayan her bir tutanak için ciddi özel usulsüzlük cezaları ile karşılaşmaları kuvvetle muhtemel görülüyor. Bu nedenle her bir mükellefin belirli aralıklarla kendilerine tebliğ edilen karşıt inceleme tutanaklarını titizlikle takip etmeleri ve cevaplamaları gerektiği unutulmamalıdır.

 

Konuya ilişkin uyarılarımıza yönelik konular aşağıda başlıklar halinde özetlenmiştir:

 

Nezdinde karşıt inceleme yapılan mükellefler, yeminli mali müşavirlerin karşıt incelemeye ilişkin Dijital Vergi Dairesi üzerinden gönderilen karşıt incelemeye yönelik talep yazısını, kendilerine tebliğinden itibaren 30 gün içerisinde yerine getirmeleri zorunludur.

 

Karşıt inceleme yazısına süresinde (30 gün) cevap vermeyen ya da eksik veya gerçeğe aykırı bilgi veren mükellefler hakkında 213 sayılı Kanunun mükerrer 355 inci maddesine göre işlem yapılır.

 

2025 yılına ait ceza tutarlarının yeniden değerleme oranında (%25,49) artırılması durumunda 2026 yılı için kesilebilecek ceza tutarları aşağıda yer verilen tablodaki gibi olacaktır:

 

Bilgi Vermekten Çekinenler, Vergi Usul Kanunu’nun Muhafaza Ve İbraz Ödevlerine Uymayanlar İle Elektronik Bildirim Ve Beyan Zorunluluğuna Uymayanlar İçin 

( 86, 148, 149, 150, mükerrer 242, 256 ve 257 nci maddelerde yer alan zorunluluklar ile mükerrer 257 nci maddesi ve Gelir Vergisi Kanununun 98/A maddesi uyarınca getirilen zorunluluklara uymayanlar)

 

• Birinci sınıf tüccarlar ile serbest meslek erbabı hakkında 35.000 TL 

• İkinci sınıf tüccarlar, defter tutan çiftçiler ile kazancı basit usulde tespit edilenler hakkında 17.000 TL

Özel usulsüzlük cezası kesilecektir.

Kesilecek özel usulsüzlük cezaları ile ilgili 27 Seri No.lu Tebliğde belirlenen usul ve esaslara atıf yapılmakla birlikte; cezaların 30 gün içinde cevap vermeyen mükelleflerin sistem tarafından tespit edilerek otomatik olarak bağlı bulunduğu vergi daireleri tarafından mı kesileceği, yoksa atıf yapılan 27 Seri No.lu Tebliğdeki usul ve esaslara göre, yeminli mali müşavirler tarafından bilgi vermeyen mükellefin bağlı bulunduğu vergi dairesine yazı ile bildirilmesi yolu ile mi yapılacağı hususunda bir netlik bulunmamaktadır. 

 

Özellikle 1/7/2026 tarihinden itibaren kağıt ortamında karşıt inceleme yapılamayacağı göz önüne alındığında; mükelleflerin 30 günlük süre içinde cevap vermemeleri halinde özel usulsüzlük cezası ile cezalandırılmasının yanında, yeminli mali müşavir tarafından mevzuata göre yapması gereken karşıt incelemenin ne şekilde yapacağı ya da yapılmayacağı hususunda net belirlemelere ihtiyaç duyulmaktadır.

Söz konusu karşıt inceleme tutanakları ile ilgili olarak, mükellef tarafından alt kullanıcı yetkisi verilmesi halinde, mükellefle aracılık ve sorumluluk sözleşmesi bulunan serbest muhasebeci/serbest muhasebeci mali müşavirler tarafından karşıt inceleme tutanaklarında görüntüleme ve düzenleme yapılabilir ancak onaylama yetkisi mükellef veya kanuni temsilcilerine aittir.

Dijital Vergi Dairesi üzerinden yeminli mali müşavir ve nezdinde karşıt inceleme yapılan mükellef tarafından “alt kullanıcı” olarak tanımlanan kullanıcılar karşıt inceleme tutanakları için oluşturma ve cevap hazırlama işlemlerini yapabilecektir.

 

• Ancak karşıt inceleme tutanaklarının ve bu tutanaklara ilişkin cevapların onaylanarak gönderilmesi işlemi sadece karşıt incelemeyi yapan yeminli mali müşavirler ve nezdinde karşıt inceleme yapılan mükellef tarafından yapılacaktır. 

• 17.10.2024 tarihinde Dijital Vergi Dairesinde duyurular kısmında bulunan “Kullanıcı Yönetimi Kılavuzu” aracılığı ile alt kullanıcıların nasıl yetkilendirileceği konusunda gerekli bilgilere ulaşılabilir. Kullanıcı Yönetimi Kılavuzuna https://dijital.gib.gov.tr/Kilavuzlar#4 adresinden erişilebilir.

 

ÖNEMLİ: Alt kullanıcılar karşıt inceleme tutanaklarına ilişkin iptal ve pasif talebi gönderme işlemi yapamayacaktır.

 

Tebliğ ve Tebliğe istinaden yayımlanan Kılavuzda, mükelleflerin reddetme haklarının olduğu belirtilmiş ise de, hangi gerekçelerle reddedilebileceğine yönelik somut belirlemeler yapılmamıştır. Konuya ilişkin Kılavuzun 28 ve 50. Maddelerinde aşağıdaki belirleme yapılmıştır: 

 

Reddedildi: Gönderilen karşıt inceleme tutanağının, nezdinde karşıt inceleme yapılan mükellef tarafından reddedilmiş olduğunu ifade etmektedir. Bu alanda “Reddedildi” yazısının üzerine gelindiğinde mükellefin reddetme işlemini yaparken girmiş olduğu açıklama görüntülenebilecektir. Reddetme işlemi, karşıt inceleme tutanağının ilk defa gönderildiği durumda yapılabilecek olup, karşıt inceleme tutanağı mükellef tarafından onaylandıktan sonra mümkün olmayacaktır. Onaylandıktan sonraki aşamalarda düzeltmeler için, pasif talebi veya cevap verilmesinden vazgeçilmesi durumunda iptal talebi yapılabilecektir.

Kılavuzda net olarak belirlenmemiş ise de; YMM tarafından gönderilen karşıt inceleme yazısında hata/hatalar olması, böyle bir mal satışı veya hizmet ifası olmaması gibi durumlarda makul süre içinde ancak 30 günü geçirmeden, red gerekçesinin açıklama bölümüne yazılarak red edilebileceği yorumlanmaktadır.

 

Bununla birlikte, suistimallerin ve gecikmelerin önlenmesi bakımından, red gerekçeleri konusunda daha somut belirlemelere ihtiyaç vardır.

 

Özellikle, bir yeminli mali müşavir ile süresinde yapılmış tam tasdik sözleşmesi bulunan mükelleflere de bu şekilde elektronik ortamda karşıt inceleme tutanağının gönderilip gönderilemeyeceği, bu nedenle mükellefin tasdik yaptığı yeminli mali müşavirinden bilgi isteme yazısı alınması gerektiği yönünde gelen yazıyı reddedip edemeyeceği gibi hususlarda Gelir İdaresi Başkanlığı’nın ileriki günlerde bir açıklama yapacağı beklenilmektedir.

 

Nezdinde karşıt inceleme yapılmak istenilen mükellefin bir yeminli mali müşavir ile süresinde yapılmış tam tasdik sözleşmesi olması nedeniyle, yeminli mali müşavirinden bilgi isteme yazısı ile bu bilgilerin alınabileceğine yönelik, red işlemi açıklaması bölümünün doldurularak red işleminin yapılabileceği yorumlanmaktadır.

Ayrıca, yeminli mali müşavirler arasında bilgi isteme yazılarının da elektronik ortamda yapılıp yapılamayacağı, yapılabilecekse ne şekilde yapılacağı hususunda henüz bir belirleme yapılmamıştır


7- SM/SMMM’lerin Karşıt İnceleme Tutanaklarına İlişkin Verecekleri Hizmetlerin Ücretlendirilmesi:

Serbest muhasebeci/serbest muhasebeci mali müşavirlerin karşıt inceleme tutanaklarına ilişkin olarak ilgili mükelleflere verdikleri hizmet karşılığında alacakları ücret, Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Asgari Ücret Tarifesi ile belirlenecektir. 17/12/2025 tarih 33110 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Asgari Ücret Tarifesinin “13.DİĞER HİZMETLER” bölümünde;

 

Mükellef nezdinde yürütülen Karşıt İnceleme tutanaklarının hazırlanmasına yönelik olarak mükellefe verilen destek hizmetinde, 2026 yılında geçerli olmak üzere mükelleften her bir karşıt inceleme tutanağı için 500 TL asgari ücret belirlenmiştir.